Thưởng thức trà cung đình Huế- Nét đẹp của mảnh đất Di sản
Uống trà vốn là nét đẹp văn hóa của người Việt. Trong rất nhiều loại trà ở Việt Nam thì trà cung đình Huế có phần đặc biệt hơn bởi đây không chỉ đơn giản là một thứ thức uống mà thưởng thức trà cung đình còn là một nghệ thuật – một nét đẹp của mảnh đất Di sản.

 Gọi là trà cung đình bởi thú uống trà, thưởng trà xuất phát từ cung đình Huế. Trước đây, văn hóa này chỉ dành cho vua quan do sự cầu kỳ trong việc chuẩn bị để nấu một ấm trà cho đến các nghi thức cầu kỳ của việc thưởng trà, người dân thường không có điều kiện để thực hiện.

Trà cung đình Huế không chỉ là một thức uống giải khát mà còn là liều thuốc bổ cho sức khỏe. Có nhiều loại trà khác nhau mà mỗi loại lại là một bài thuốc. Có trà dành cho người già để bình ổn huyết áp, có trà dành cho phụ nữ giúp làm đẹp da, có trà lại dành cho thành niên giúp tăng cường sinh lực lại có cả loại dành cho người bị bệnh tiểu đường hay có những loại giúp người uống bắt căng thẳng, giảm stress…

 


Trà cung đình Huế không chỉ là một thứ nước uống giải khát mà còn là liều thuốc bổ dành cho mỗi người thưởng thức..

 

Chỉ cần nghe thế thôi là đã đủ biết để có một ấm trà không hề đơn giản. Nguyên liệu để pha trà tất nhiên là gồm phần trà và nước, ngoài ra tùy theo từng vị mà thêm các thành phần hoa, quả hay các loại lá khác nhau. Tuy cũng chỉ từng đấy công đoạn nhưng mỗi công đoạn của trà cung đình cầu kỳ hơn bình thường khá nhiều. Từ việc hái trà đã phải tuân thủ nghiêm ngặt theo quy định, hái giờ nào, hái ra sao, cắt ngắt ngọn, ngâm tẩm trà trong bao lâu, phơi và sấy khô như thế nào…

Nước để pha trà phải là nước mưa được hứng vào chum, vại sạch; nếu là lấy nước giếng thì phải nước giếng có độ sâu như thế nào…Phức tạp, cầu kỳ như thế mới chỉ là công đoạn chuẩn bị nguyên liệu. 

Đến phần thực hiện mới lắm công phu, nước sôi phải đảm bảo chỉ ở dạng sủi tăm, nước sôi quá già sẽ làm cho trà bị nồng, giảm hương thơm. Nước non sẽ không đủ đảm bảo trà tiết ra đủ chất, đủ vị… Rồi sau đó là tùy vào từng loại trà mà thêm các thành phần hoa, hay quả hoặc một vài thứ lá cây quý nào đó.


Trước kia, trà dành cho vua thường được ướp với sen ở hồ Tĩnh Tâm trong Hoàng Thành. Trà với hương sen tự nhiên cho người thưởng thức cảm giác thư thái, tĩnh lòng...

Người dân ở Huế ngày nay vẫn kể câu chuyện về việc thưởng thức trà xưa kia chỉ dành cho vua. Để pha trà cho vua, vào buổi chiều tối các thị nữ trong cung sẽ chèo thuyền ra hồ Tĩnh Tâm trong Hoàng Thành và cho trà vào giữa những búp sen. Sáng sớm hôm sau sẽ ra hồ sen để lấy trà đã được ướp mùi sen thiên nhiên, tinh khiết pha dâng lên vua. Trà cung đình dành cho vua không sử dụng một bộ ấm chén cho cả bốn mùa mà phải có bốn loại chén khác nhau để phù hợp với thời khắc Xuân, Hạ, Thu, Đông. Đấy là câu chuyện kể về ngày xưa. Giờ đây trà cung đình được bán phục vụ cho mọi tầng lớp. Cách thức pha và thưởng trà cũng không còn quá cầu kỳ như vậy nữa, song với người Huế uống trà vẫn là một hình thức nghi lễ, một nét đẹp văn hóa cần giữ gìn.

Những gia đình làm trà cung đình ở Huế hầu hết đều thuộc dòng dõi vua quan triều nhà Nguyễn với những bí quyết riêng được truyền qua nhiều thế hệ. Những loại thảo dược hay được sử dụng trong trà cung đình gồm: vối nụ, tim sen, đại táo, hồng táo, khổ qua, cam thảo, hoa hòe, hạt chi chi, hoài sơn, hoa cúc, hoa hồng, atiso… Sau khi được bào chế qua đủ các công đoạn bí truyền của từng gia đình, trà sẽ được chọn giờ để “sao vàng hạ thổ” theo quy luật âm – dương, không sử dụng bất kỳ loại hóa chất phụ gia nào.


Với người Huế, thưởng thức trà là một nghi lễ, một nét văn hóa đẹp cần được giữ gìn.

Người Huế thường uống trà cùng với một loại bánh đặc sản nào đó ví dụ như bánh đậu xanh, hạt sen hoặc kẹo lạc… Các quán trà Huế thường có chung một đặc điểm là không gian tĩnh lặng, không khí mát mẻ, khiến cho người thường trà cảm thấy thực sự thư thái, dễ chịu.

Bởi là một nét đẹp văn hóa, một đặc sản riêng của Huế nên hiện nay có khá nhiều quán trà cung đình được mở ở thành phố này. Trong số đó có quán trà Vũ Di, gần đồi Thiên An, quán trà rộng được trang trí theo lối kiến trúc đặc trưng xứ Huế. Sân vườn của quán rợp bóng cây, xen giữa đó là những nhà sàn với mái lợp tranh dành cho khách đến uống trà. Tiếng là trà cung đình nhưng mức giá để thưởng thức thứ nước uống này không hề đắt, chỉ giao động từ 30.000 – 50.000 cho một chén trà. Đến với mảnh đất Di sản này, bên cạnh việc thăm quan những công trình kiến trúc, lăng tẩm thì việc đến và thưởng thức trà cung đình Huế cũng là một việc không thể bỏ qua.

Theo Lan Hương (Cinet)
 Bản in]

Món ăn được yêu thích nhất

  • Đi du lịch, ngoài việc ghé thăm các danh lam thắng cảnh đẹp thì thưởng thức ẩm thực cũng là một thú vui không thể không nói tới. Nhiều người cho rằng món ăn cũng chính là văn hóa, thưởng thức món ăn chính là đang trải nghiệm văn hóa của vùng đất mà mình đến. Chính vì vậy, đừng bỏ lỡ cơ hội này khi các bạn đến một nơi nào đó.
  • Du khách đến Huế thường phân vân không biết ghé quán bún nào, quán bánh nào, ở đâu hay ngay cả người dân Huế, chợt thèm món bánh canh, bún chay,... cũng không nhớ địa chỉ nào đặc biệt. Khám phá Huế xin gửi đến quý độc giả một số địa chỉ đỏ đã thu hút rất đông thực khách và có tiếng ở Huế.
  • Hơn 10 năm tạo dựng thương hiệu từ việc chắt lọc những nét tinh túy trong văn hóa ẩm thực xứ Huế nói riêng, Việt Nam nói chung, nhà hàng Cơm niêu Lửa Việt (39 Nguyễn Thái Học, Tp. Huế) đã in đậm vào lòng không biết bao nhiêu du khách trong và ngoài nước một nét đẹp truyền thống đậm chất phương Đông độc đáo: cơm niêu.
  • Huế là một thiên đường của các món bún. Gọi là thiên đường cũng không ngoa vì nơi đây sở hữu rất nhiều các loại bún, và mỗi loại lại có một cách chế biến, thưởng thức riêng mà nếu không phải là một người “Huế rặt”, bạn cũng sẽ khó mà nhớ nổi trước những công thức cầu kỳ cũng như thể hiện cốt cách của con người nơi đây: cẩn thận, tỉ mỉ nhưng rất phóng khoáng.
  • Hơn 10 năm để định hình nên thương hiệu có một không hai ở xứ Huế, Trà Đình Vũ Di đã trở thành tên gọi, là chốn đi – về đối với bất cứ ai muốn khám phá và thưởng thức Trà Cung đình Huế cũng như các loại đặc sản Huế khác.
  • Nằm cuối đường Lê Ngô Cát rẽ vào đường Hoài Thanh, nhà hàng Mộc Viên tọa lạc ngay trên tuyến tham quan du lịch trọng điểm của Huế, cách lăng Vua Tự Đức chỉ chừng 2 phút đi ô tô.
Về đầu trang